Untold Legends: Ora belicht het buitengewone leven van Ora Washington: een kampioene in twee sporten die door de geschiedenis in de vergetelheid is geraakt. Luister naar het creatieve team achter de podcast over het onderzoeken van vergeten verhalen, het opnieuw tot leven brengen van het verleden door middel van geluid, en waarom sommige van de meest indrukwekkende verhalen juist het moeilijkst te vinden zijn.

Als je je koptelefoon opzet om naar je favoriete podcast te luisteren, hoor je misschien alleen de stemmen van de presentatoren, maar achter de schermen werkt meestal een heel team van audio-experts om die podcast tot leven te brengen.
Onze serie 'Behind the Podcast' -serie geeft een kijkje achter de schermen bij de productie van podcasts binnen het Acast Creator Network en deelt verhalen van de diverse groep mensen en functies die werkzaam zijn in de podcastwereld. We horen van de geluidsontwerpers die meeslepende geluidservaringen creëren, van scenarioschrijvers die met woorden ingewikkelde werelden weten op te bouwen, en van de producenten die aan alle touwtjes trekken om je week na week briljante afleveringen te brengen.
.png)
Het bijzondere aan podcasts is dat je er verhalen kunt beluisteren die nergens anders te horen zijn, en de nieuwe podcastserie van de BBC Untold Legends is daar een perfect voorbeeld van.
Untold Legends: Ora brengt de vergeten geschiedenis van een van ’s werelds grootste sporters, Ora Washington, aan het licht. Ora was niet alleen kampioene in één, maar in twee sporten: tijdens haar vruchtbare carrière in de jaren 1920-1940 was ze een superster in zowel tennis als basketbal en won ze meer dan 200 trofeeën. De systematische rassenscheiding in zowel de samenleving als de sportwereld waarin Ora tot bloei kwam, belette deze Afro-Amerikaanse sportvrouw echter om ware grootsheid te bereiken, en vandaag de dag kennen maar heel weinig mensen haar naam.

De serie wordt gepresenteerd door voormalig WNBA-kampioene en eigenaresse van het basketbalteam Atlanta Dream, Renee Montgomery. Renee neemt luisteraars mee op een reis waarbij ze de puzzel van Ora’s leven in elkaar zet: ze beschrijft haar prestaties, ontrafelt de barrières die haar carrière zowel op als buiten het veld hebben beïnvloed, en trekt parallellen met haar eigen hedendaagse ervaringen als zwarte vrouw in de sport.
Om te achterhalen hoe het verhaal van Ora uiteindelijk onder de aandacht kwam, spraken we met Anna Doble, digitaal redacteur bij BBC World Service, die bij toeval een stukje van haar geschiedenis tegenkwam dat de aanleiding vormde voor de podcast.
Anna heeft haar carrière voornamelijk in de radio- en omroepwereld doorgebracht, waarbij ze ook een tijdje bij de Britse tv-zender Channel 4 in de digitale sector heeft gewerkt. “Podcasting is voor mij de perfecte combinatie van alles wat ik tot nu toe heb gedaan”, zegt ze. “[Podcasts] zijn een interessante manier om verhalen te vertellen; ze combineren digitale, soms crowdsourced aspecten, maar geven je het gevoel dat je inspeelt op het publiek dat je wilt bedienen, in plaats van alleen maar iets te maken en het kant-en-klaar aan hen te presenteren.”
We spraken ook met Chrystal Genesis, uitvoerend producent bij Stance Studios, die samen met haar team de podcast heeft ontwikkeld, onderzocht en geproduceerd.
Chrystal heeft een aantal jaren bij BBC Radio gewerkt voordat ze haar eigen podcast begon Stance , een onafhankelijke, bekroonde podcast over kunst en cultuur waarin gerespecteerde gasten als Questlove, John Cooper Clarke en Yaa Gyasi te horen waren. Stance Studios is de afdeling die content produceert en een breed scala aan podcasts maakt over kunst, cultuur, politiek, actualiteiten en lange verhalen voor nieuwsorganisaties, goede doelen en merken.
Hoe pak je het dan aan om een onverteld verhaal te vertellen?

Inspiratie kan overal vandaan komen, als je bereid bent ernaar te zoeken. In het geval van Anna kwam de inspiratie toen ze een bijzonder sportboek las met de titel Love Game van Elizabeth Wilson. Het leek wel een verborgen geschiedenis van het tennis, met verhalen over kampioenen die door de geschiedenis in de vergetelheid zijn geraakt. Toen ze bij een heel kort stukje van slechts twee of drie pagina's over Ora Washington kwam, besefte ze dat hier een ongelooflijk verhaal te vertellen viel.
“Ik was echt totaal verbijsterd dat ik nog nooit van haar had gehoord,” herinnert Anna zich. “En niet alleen dat ik nog nooit van haar had gehoord, maar ook dat iedereen met wie we spraken – zoals onze gastvrouw Renee en andere sportsterren die we benaderden om hun mening te vragen – ook nog nooit van haar had gehoord.”
Het gebrek aan informatie over Ora, in combinatie met haar verbluffende prestaties, zette Anna aan het denken: „Het raakte me echt dat ik, als iemand die sportboeken leest en tennis volgt, nog nooit van deze naam had gehoord. En toch won ze alles wat er te winnen viel. En de enige reden waarom ze niet nog meer won, was dat ze letterlijk niet aan die wedstrijden kon deelnemen.”
Ze wisten dat er een fascinerend verhaal op ontdekking wachtte; er was alleen een toegewijd team nodig om het te vinden en te vertellen. En toen kwamen Chrystal en Stance Studios in beeld. Stance had een idee over de opbouw en het verhaal, wist wie ze zouden benaderen en had een plan om een completer beeld van Ora’s leven te schetsen.
“En het is zo’n moment waarvan je zegt: de rest is geschiedenis”, zegt Anna stralend.
De titel van *Untold Legends* geeft al een aanwijzing: voor deze verhalen is buitengewoon grondig onderzoek nodig om de verschillende stukjes informatie over het onderwerp aan elkaar te puzzelen. “Het was niet makkelijk, zoals je je wel kunt voorstellen,” legt Chrystal uit. “Het verhaal is meer dan honderd jaar oud, dus het is ontzettend moeilijk om informatie te vinden.” Het gebrek aan informatie werd nog verergerd door de ongelijkheden uit die tijd, die in de podcast aan bod komen.
“Het team heeft flink wat speurwerk moeten verrichten. We hebben mensen in de archieven aan het werk gezet en gebruikgemaakt van genealogische websites, Facebook, Twitter en forums. Het heeft ongeveer een jaar geduurd om familieleden van Ora te vinden om mee te praten,” zegt Chrystal.
Als je onderzoek doet naar vergeten geschiedenis, kun je niet altijd op Google terugvallen. „Wij, als moderne mensen, gaan ervan uit dat bijna alles op internet te vinden is”, zegt Anna. „Maar zodra je ook maar een beetje dieper graaft in de verhalen over mensen zoals Ora, kom je erachter dat er nog zoveel andere verhalen zijn die gewoonweg niet zijn vastgelegd.”
Zonder de hulp van het internet zul je je moeten wenden tot de juiste methoden van onderzoeksjournalistiek en nieuwe bronnen moeten vinden om het verhaal te kunnen vertellen. “Je moet terugvallen op ouderwetse methoden, zoals mensen bellen. Je moet bij mensen aankloppen”, legt Chrystal uit. “Leg ze [de podcast] uit en vertel waarom ze eraan mee zouden moeten doen… je moet ze laten weten dat je vastbesloten bent om dit verhaal te vertellen.”

Interviews met bronnen vormen cruciale onderdelen van het onderzoeksproces, en de details die uit deze gesprekken naar voren komen, kunnen echt bepalend zijn voor de manier waarop het verhaal wordt verteld. „Wehadden onze schetsen, maar die moet je vervolgens aanpassen op basis van de verhalen die je te horen krijgt.” Chrystal legt verder uit dat de aanvankelijke verhaalstructuren flexibel moeten zijn, aangezien er nieuwe verhaallijnen kunnen ontstaan wanneer je de hiaten via interviews opvult.
Een doorslaggevend interview kwam tot stand nadat we een nog levend familielid van Ora hadden opgespoord, haar neef Gregory Price. Het kostte maanden van zoeken op stamboomwebsites en het lopen van doodlopende wegen door mensen met dezelfde naam te benaderen. „Hij heeft ons echt veel verteld over hoe Ora als persoon was,” zegt Chrystal, wat het verhaal een boeiender, menselijker tintje gaf.
Toen Chrystal de trailer aan Gregory liet zien, was hij ontroerd dat het verhaal van Ora eindelijk verteld werd.
“Het zijn dat soort dingen die zo belangrijk zijn, niet alleen voor de familie, maar ook om de geschiedenis recht te zetten.”
Aangezien er geen geluidsopnames of beeldmateriaal van Ora beschikbaar waren, moest het team de productie op een creatieve manier aanpakken. Het combineerde uitgebreid onderzoek met dramatische elementen waarmee belangrijke momenten uit Ora’s leven op een nieuwe manier werden uitgebeeld.
“We moesten heel zorgvuldig omgaan met het verhaal. En we wilden het een moderne uitstraling geven, niet ouderwets,” legt Chrystal uit. “Als we geen informatie over Ora hadden, doorzochten we verschillende archieven en lieten we acteurs bijvoorbeeld citaten uit kranten voorlezen.” In de podcast komen ook allerlei verschillende stemmen aan bod, van mensen uit de sportwereld, academici, schrijvers en journalisten, om een beeld van haar leven te schetsen.
Presentatrice Renee Montogomery zorgt bovendien voor een boeiende rode draad door de podcast heen, doordat ze vergelijkingen maakt met haar eigen ervaringen als zwarte vrouw in de sport. Chrystal merkt op: „Er zijn veel overeenkomsten als je gewoon als vrouw – niet per se als zwarte vrouw – in de sport actief bent, en als het gaat om de kansen die je krijgt, geld en media-aandacht – we hebben nog steeds met dezelfde problemen te maken.”
Ook bij het geluidsontwerp van de podcast is er ongelooflijk veel aandacht besteed aan de details. “Als we autogeluiden gebruiken, moeten het autogeluiden uit de jaren twintig zijn,” benadrukt Chrystal. “Als we het geluid van een tennisbal horen, moet het klinken als de tennisballen uit die tijd.”
Waar ze het allebei over eens zijn, is de unieke vorm die podcasts verhalenvertellers bieden, wat Anna aan de hand van een vergelijking uitlegt. “Ik zie podcasts als een trein met veel wagons die allemaal met elkaar verbonden zijn, maar die ook op zichzelf staan. En net als bij een oude trein kun je verschillende ramen openen om dingen binnen te laten, en kun je een deur wijd openzwaaien, waarna je ergens anders terechtkomt. Het is het idee dat je vanuit al die verschillende plekken een geweldig verhaal opbouwt.”
Untold Legends: Ora is een productie van Stance Studios voor BBC World Service. Je vindt de podcast overal waar je je podcasts kunt beluisteren.